۴۸ Cd ۱۱۲٫۴۱
فلز واسطه
کادمیم
Cadmium
سمی؛ رنگدانهی سرامیک و میلهی کنترل راکتور.
معرفی
کادمیم در صنعت سرامیک رنگدانهی زرد تا قرمز درخشان میدهد — طیفی که با اکسیدهای معمولی بهسختی بهدست میآید. اما سمیت بالای آن، کاربردش را بهشدت محدود کرده است.
ساختار بلوری و کریستالوگرافی
ساختار HCP. یون Cd²⁺ بزرگ و نرم است و همین آن را در شبکهی سولفیدی و سلنیدی جای میدهد — پایهی رنگدانهها و نقاط کوانتومی.
فازها و آلوتروپها
CdS رنگدانهی زرد کادمیم؛ سولفید.
CdSe رنگدانهی قرمز و نقطهی کوانتومی.
CdO اکسید قهوهای؛ در لعاب.
ریختشناسی و شکل عرضه
در سرامیک بهشکل رنگدانهی پختهشده (Cd(S,Se)) با پایداری دمایی محدود مصرف میشود.
ترکیبات مهم
| فرمول | نام | اهمیت |
|---|---|---|
| Cd(S,Se) | رنگدانهی کادمیم | زرد تا قرمز درخشان لعاب و شیشه. |
| CdTe | تلورید کادمیم | سلول خورشیدی لایهنازک. |
ایزوتوپها
شش ایزوتوپ پایدار عملی.
نقش در صنایع دیرگداز و فرآیندی
رنگهای کادمیمی زیبا اما دردسرسازند: بالای ~۱۰۰۰ درجه تجزیه میشوند، پس باید در لعابهای کمدما به کار روند، و بهدلیل سمیت، در بسیاری از کاربردهای مصرفی (بهویژه ظروف غذا) ممنوعاند.