لیتیم
Lithium
باتری لیتیم-یونی؛ در صنعت شیشه و سرامیک روانساز مذاب.
معرفی
لیتیم سبکترین فلز جدول تناوبی است. در صنایع سرامیک و شیشه، Li₂O قویترین روانساز در میان قلیاییهاست و ضریب انبساط حرارتی را بهشدت پایین میآورد — پایهی ظروف پیرکسگونه و شیشه-سرامیکهای مقاوم به شوک حرارتی.
ساختار بلوری و کریستالوگرافی
ساختار BCC. یون Li⁺ بسیار کوچک است (شعاع ~۰٫۷۶ آنگستروم) و همین به آن اجازه میدهد در شبکههای بلوری نفوذ کند — رازِ کارکرد باتری لیتیم-یونی.
فازها و آلوتروپها
ریختشناسی و شکل عرضه
کربنات لیتیم (Li₂CO₃) پودر سفید — شکل رایج مصرف در شیشه، سرامیک و باتری.
ترکیبات مهم
| فرمول | نام | اهمیت |
|---|---|---|
| Li₂CO₃ | کربنات لیتیم | روانساز لعاب و مادهی اولیهی باتری. |
| LiAlSi₂O₆ | اسپودومن | کاهش انبساط حرارتی بدنهی سرامیکی. |
ایزوتوپها
دو ایزوتوپ پایدار: ⁶Li (۷٫۵٪) و ⁷Li (۹۲٫۵٪). ⁶Li در تولید تریتیم برای همجوشی کاربرد دارد.
نقش در صنایع دیرگداز و فرآیندی
برای سرامیست، لیتیم ابزار کنترل انبساط است: افزودن آن، دمای پخت را پایین میآورد و مقاومت به شوک حرارتی را بالا میبرد — دقیقاً همان دو چیزی که در بدنهی نسوز هم دنبالشان هستیم.